خبرگزاری مهر – گروه جامعه: حمید صاحب، مدیرکل سلامت شهرداری تهران به مناسبت هفته سلامت در خبرگزاری مهر حضور یافت.
وی در جریان بازدید از خبرگزاری مهر با تأکید بر تغییر ماهیت جنگهای امروز گفت: در جنگهای مدرن دیگر خط و مرز مشخصی وجود ندارد و عملاً همهجا خط مقدم محسوب میشود؛ از میدان نظامی گرفته تا خیابان و عرصه اجتماعی.
به گفته وی، مهمترین وظیفه نهادهای اجتماعی و فرهنگی، حفظ انسجام اجتماعی و افزایش تابآوری مردم در شرایط بحرانی است.
وی با بیان اینکه در گذشته جنگها دارای مرز، جبهه و خطوط مشخص بودند، افزود: امروز جنگها شکل متفاوتی پیدا کردهاند و دشمن تلاش میکند جامعه را از درون دچار فروپاشی اجتماعی کند. بنابراین حتی اگر در میدان نظامی پیروز شویم، باید بتوانیم پیامدهای اجتماعی بحران را نیز کنترل کنیم.
خیابان؛ خط مقدم جنگ اجتماعی
مدیرکل سلامت شهرداری تهران با اشاره به اینکه «حوزه خیابان» امروز بخشی از خط مقدم محسوب میشود، اظهار داشت: در دل خیابان یک فرهنگ شکل میگیرد و این فرهنگ در افزایش تابآوری و انسجام اجتماعی نقش تعیینکننده دارد. بنابراین باید این انسجام حفظ و تقویت شود.
وی افزود: برنامههای عادی ما در شرایط بحرانی و جنگی تغییر میکند و بخش عمده فعالیتها به حوزه اجتماعی بازمیگردد. باید خانوادهها را توانمند کنیم تا بتوانند آگاهانه و داوطلبانه از خود، خانواده، محل زندگی و سرمایههایشان محافظت کنند.
گروههای خاص در اولویت خدمات اجتماعی
این مقام شهری با اشاره به مخاطبان برنامههای حوزه سلامت اجتماعی گفت:ما دو گروه مخاطب داریم؛ نخست عموم مردم و دوم گروههایی که در شرایط خاص زندگی میکنند؛ از جمله سالمندان، افراد دارای معلولیت، مادران دارای کودک خردسال و زنان سرپرست خانوار.
وی تأکید کرد: وظیفه ما آموزش و توانمندسازی مردم برای مدیریت زندگی در شرایط بحرانی است و این کار را هیچ نهادی به تنهایی نمیتواند انجام دهد.
انتقاد از نگاه درمانمحور در نظام سلامت
مدیرکل سلامت شهرداری تهران در ادامه با انتقاد از ساختار نظام سلامت کشور گفت: یکی از مشکلات اساسی این است که نظام سلامت هنوز متوجه نشده مردم باید کنشگران حوزه سلامت باشند. ما سلامت را به اشتباه صرفاً در خدمت درمان تعریف کردهایم.
وی افزود: شاخص موفقیت در حوزه سلامت فقط میزان مرگومیر نیست؛ بلکه مهم این است که مردم چقدر توانایی مراقبت از خود و خانوادهشان را دارند.
وی با اشاره به اهمیت سلامت روان ادامه داد: مراقبت نباید صرفاً محدود به مسائل جسمی و پزشکی باشد. مردم باید یاد بگیرند چه چیزهایی به روان و حال آنها آسیب میزند. متأسفانه این بخش در نظام سلامت ما مورد غفلت قرار گرفته است.
مسجد؛ کانون حل مسائل اجتماعی
مدیرکل سلامت شهرداری تهران با تأکید بر نقش مساجد در مدیریت اجتماعی و فرهنگی محلات گفت: مسجد نباید فقط محل عبادت باشد؛ بلکه باید به کانون حل مسائل فرهنگی و اجتماعی مردم تبدیل شود.
وی افزود: در تهران حدود ۲۲۰۰ مسجد کوچک و بزرگ داریم که از این تعداد، حدود ۷۰۰ مسجد شاخص تحت عنوان “مساجد آرمانی” برای فعالیتهای فرهنگی و اجتماعی انتخاب شدهاند.
به گفته وی، این مساجد به گروههای جهادی حوزه سلامت، سالمندی، مادرانه، روانشناسی و پزشکی مجهز شدهاند تا در شرایط بحران بتوانند خدمات محلی ارائه دهند.
هر محله باید یک سلول زنده اجتماعی باشد
وی با اشاره به رویکرد محلهمحور شهرداری تهران گفت: هر محله باید یک سلول زنده اجتماعی باشد و بتواند نیازهای خود را در شرایط بحرانی تأمین کند.
مدیرکل سلامت شهرداری تهران توضیح داد: در هر محله به طور متوسط دو مسجد شاخص و یک سرا فعال شده و گروههای جهادی مختلف در آنها سازماندهی شدهاند.
وی تأکید کرد: هر کاری بدون مردم، ناکارآمد و ناقص است. کار اصلی ما سازماندهی و پشتیبانی از ظرفیتهای مردمی است.
راهاندازی پویش «حواسمون به هم هست»
وی از اجرای پویش «حواسمون به هم هست» یا «ایرانیار» در بستر سکوهای داخلی خبر داد و گفت: در این پویش، آموزشهای مختلف حوزه خانواده، فرزندپروری، مهارتهای زندگی، سلامت روان و مشاوره در قالب ویدئو، پادکست و متن در اختیار مردم قرار گرفته است.
وی افزود: حتی آموزشهای امداد و نجات، احیای قلبی و ریوی و مدیریت بحران را بهصورت چاپی نیز آماده کردهایم تا در صورت اختلال در فضای مجازی، مردم بتوانند از آن استفاده کنند.
ارائه بیش از ۴۲۰۰ مشاوره روانشناسی در جنگ رمضان
مدیرکل سلامت شهرداری تهران درباره اقدامات انجامشده در جریان «جنگ رمضان» نیز گفت: در مراکز اسکان موقت و هتلها، علاوه بر خدمات درمانی، خدمات سلامت روان، مشاوره تحصیلی، خدمات ورزشی و برنامههای نشاط اجتماعی ارائه شد.
وی ادامه داد: بیش از ۶۰۰ داوطلب حوزه روانشناسی و سلامت روان مورد ارزیابی قرار گرفتند که از میان آنها تیمهای تخصصی برای حضور در مراکز اسکان انتخاب شدند.
وی با اشاره به آمار خدمات ارائهشده افزود: بیش از ۴۲۰۰ مشاوره ارائه شد و حدود ۷۰ تا ۸۰ درصد مهمانان از خدمات روانشناسی استفاده کردند.
ساماندهی معتادان متجاهر و گروههای بدون متولی
این مقام شهری با اشاره به وضعیت معتادان متجاهر در تهران گفت: پنج گروه شامل زنان معتاد، سالمندان معتاد، افراد زیر ۱۸ سال، بیماران دارای زخم باز و مبتلایان HIV عملاً بدون متولی بودند که شهرداری تهران مسئولیت ساماندهی آنها را بر عهده گرفت.
وی مدعی شد: پیش از جنگ ۱۲ روزه، معتاد متجاهر، کودک کار و متکدی در سطح شهر تقریباً دیده نمیشد.
۱۵ درصد سالمندان تهران تنها زندگی میکنند
مدیرکل سلامت شهرداری تهران با اشاره به آمار سالمندان تنها گفت: حدود ۱۵ درصد سالمندان تهران به تنهایی زندگی میکنند و بسیاری از آنها دچار انزوا هستند.
وی افزود: شناسایی و رسیدگی به این افراد بدون مشارکت مردم امکانپذیر نیست. گروههای داوطلب مردمی سالمندان تنها را شناسایی و بهصورت مستمر پیگیری میکنند.
وی همچنین از فعالیت مراکز «سرای زندگی» برای سالمندان خبر داد و گفت: در این مراکز خدمات فرهنگی، آموزشی، تفریحی و پزشکی به سالمندان ارائه میشود.
هشدار درباره کاهش جمعیت و فرزندآوری
مدیرکل سلامت شهرداری تهران در بخش دیگری از سخنان خود با انتقاد از کاهش نرخ فرزندآوری اظهار داشت: ذائقه جامعه در حوزه فرزندآوری آسیب دیده و ما طی دهههای گذشته در معرض بمباران فرهنگی قرار گرفتهایم.
وی افزود: باید دوباره ارزش خانواده و فرزندآوری را بازسازی کنیم. خانواده کامل، خانوادهای است که حداقل چهار فرزند داشته باشد.
وی همچنین خواستار تغییر رویکرد رسانهها در حوزه تبلیغات خانواده شد و گفت: نباید سبک زندگی تکفرزندی یا بدون فرزند ترویج شود و باید شیرینی فرزند به جامعه نشان داده شود.
مدیرکل سلامت شهرداری تهران در پایان با تأکید بر نقش مردم در مدیریت بحران گفت: قدرت واقعی در دست مردم است و هر مجموعهای که بتواند ظرفیت مردمی را فعال کند، چندین برابر توانمندتر خواهد شد.
وی تصریح کرد: افزایش تابآوری اجتماعی و انسجام مردمی، دقیقاً همان جهادی است که امروز در جنگهای مدرن به آن نیاز داریم.